برگزاری نهصد و سیزدهمین شب‌ نشینی شب بخارا به مناسبت روز اصفهان

در نهصد‌و‌سیزدهمین شب بخارا که به‌مناسبت شهر اصفهان در شامگاه اول آذر و در شهر کتاب بهار اصفهان برگزار شد، پژوهشگران، نویسندگان و منتقدان گرد هم آمدند تا تاریخ، ادبیات و سینمای این شهر را بازخوانی کنند و درباره هویت فرهنگی و چالش‌های امروز آن به گفت‌وگو بپردازند.

حشمت‌الله انتخابی، اصفهان‌پژوه، در آغاز سخنان خود با قرائت متنی از کتابی مربوط به قرن ششم، اصفهان را برابر با بهشت دانست و گفت:

انتخابی افزود:

انتخابی در ادامه به ریشه‌های اسطوره‌ای شهر اشاره کرد و توضیح داد که متون تاریخی و ادبی، بنیان‌گذاری اصفهان را به شخصیت‌هایی چون جمشید، کاوه، همای چهرآزاد و اسکندر نسبت داده‌اند. او درباره آتشگاه اصفهان گفت:

حشمت‌الله انتخابی با اشاره به محلستان کهن اصفهان، امروز شناخته‌شده با نام قلعه تبرک، آن را قلب تاریخی شهر دانست و افزود که این مرکز پیوندی میان اسطوره و تاریخ ایجاد کرده است. انتخابی سپس با قرائت متنی از سال ۲۹۰ هجری قمری، ساختار بازار و دروازه‌های تاریخی اصفهان را بازخوانی کرد و توضیح داد:

انتخابی همچنین گفت:

انتخابی با اشاره به کتاب لطف‌الله هنرفر درباره سردر قیصری، یادآور شد که تصویر تیراندازی با سر انسان و تنه ببر یا شیر و دم اژدها نمادی از برج قوس است و مورخان احداث شهر را در این برج دانسته‌اند. او تاکید کرد:

در بخش دیگری از نشست، علی خدایی، نویسنده، ۲ داستان کوتاه خود با محوریت زندگی روزمره و فرهنگ اصفهان، «حاشیه زاینده‌رود» و «درخت ماگنولیا»، را برای مخاطبان خواند که با استقبال گرم روبه‌رو شد و زمینه گفت‌وگو درباره پیوند ادبیات معاصر با تاریخ و فرهنگ شهر را فراهم آورد.

مهرداد موسوی خوانساری، پژوهشگر تاریخ، نیز به فرازهای تلخ تاریخ اصفهان پرداخت و گفت:

موسوی خوانساری به حمله مغول‌ها و تیمور لنگ اشاره کرد و افزود:

مهرداد موسوی خوانساری همچنین درباره دوران صفوی و قاجار توضیح داد که اصفهان در دوره صفوی ۱۳۵ سال پایتخت بود و در دوره قاجار سیاست‌های ناصرالدین شاه آسیب‌های جدی به میراث تاریخی شهر وارد کرد.

سیاوش گلشیری، نویسنده، در ادامه نشست به مکتب ادبی و هنری اصفهان پرداخت و گفت:

گلشیری جریان داستان‌نویسی معاصر اصفهان را بررسی کرد و ویژگی‌هایی چون روایت‌شکنی، تلفیق سنت و مدرن و تصویر طنز تلخ را از مختصات آن دانست.

در بخش پایانی، هامون شیرازی، پژوهشگر و منتقد سینما، درباره نقش شهر در سینما گفت:

گلشیری با اشاره به نمونه‌های جهانی، اصفهان را نیز شهری دانست که در فیلم‌ها و مستندها با معماری و تاریخ خود حضوری دراماتیک دارد.

نشست نهصد‌و سیزدهم بخارا با تاکید بر اهمیت حفظ هویت تاریخی و فرهنگی اصفهان به پایان رسید. پژوهشگران بر ضرورت حفاظت از میراث ملموس و ناملموس، بازخوانی اسطوره‌ها و توجه به نقش شهر در ادبیات، هنر و سینما تاکید کردند. این برنامه همزمان با روز اصفهان فرصتی ارزشمند برای بازشناسی جایگاه تاریخی و فرهنگی این شهر فراهم آورد.