شیوع ابولا در شرق آفریقا؛ شرایط ورود گردشگران به کنیا، رواندا، اوگاندا و تانزانیا تغییر کرد

با ادامه شیوع ابولا در جمهوری دموکراتیک کنگو، کشورهای شرق آفریقا مقررات متفاوتی برای کنترل ورود مسافران و پیشگیری از گسترش بیماری اجرا می‌کنند؛ مقرراتی که بررسی آن‌ها پیش از سفرهای چند مقصدی اهمیت دارد.

کشورهای شرق آفریقا در واکنش به ادامه شیوع بیماری ابولا از نوع بوندیبوگیو (Bundibugyo) در «جمهوری دموکراتیک کنگو» (Congo)، اقدامات مراقبتی و محدودیت‌های متفاوتی در مرزهای خود در نظر گرفته‌اند. «کنیا» (Kenya) ۹ مورد ابتلا و ۲ مورد مرگ را گزارش کرده، «تانزانیا» (Tanzania) غربالگری مرزی را افزایش داده است، «رواندا» (Rwanda) برای مسافرانی که در ۳۰ روز گذشته به کنگو سفر کرده‌اند محدودیت ورود اعمال می‌کند و «اوگاندا» (Uganda) نیز پس از پایان شیوع داخلی بیماری، بررسی‌های پیشگیرانه را ادامه می‌دهد.

شیوع ابولا در «کنگو»؛ افزایش مراقبت‌های بهداشتی در مرزهای شرق آفریقا

بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت (WHO) در ۱۵ آبان ۱۴۰۵ (۶ نوامبر ۲۰۲۶)، تا ۱۲ آبان (۳ نوامبر) ۱۰٬۶۶۸ مورد ابتلا و ۵٬۱۹۸ مورد مرگ ناشی از بیماری بوندیبوگیو در کنگو ثبت شده بود. انتقال بیماری همچنان در ۵۱ منطقه بهداشتی از ۸ استان این کشور ادامه داشت.

این وضعیت باعث شده است کشورهای همسایه نظارت بهداشتی، غربالگری در فرودگاه‌ها و آمادگی مراکز درمانی را افزایش دهند. با این حال، اجرای غربالگری پیشگیرانه به معنای شیوع فعال بیماری در کشور مقصد نیست. سازمان جهانی بهداشت نیز ضمن تاکید بر ضرورت نظارت و شناسایی سریع موارد ابتلا، اعمال محدودیت‌های عمومی برای سفرهای بین‌المللی را توصیه نکرده است.

وضعیت شیوع ابولا و مقررات ورود مسافران در چهار کشور شرق آفریقا

مقررات بهداشتی چهار کشور با توجه به وضعیت هرکدام و ارتباط آن‌ها با مناطق درگیر شیوع بیماری متفاوت است. مهم‌ترین شرایط ورود و اقدامات پیشگیرانه تا ۱۸ آبان ۱۴۰۵ (۹ نوامبر ۲۰۲۶) عبارت‌اند از:

• کنیا: ۹ مورد ابتلا و ۲ مورد مرگ تا ۱۲ آبان (۳ نوامبر) گزارش شده است. این کشور نظارت و غربالگری بهداشتی را افزایش داده و برای بیشتر مسافران خارجی بیمه درمانی محلی را الزامی کرده است.
• تانزانیا: تا ۶ آبان (۲۸ اکتبر) هیچ مورد تایید شده‌ای از ابتلا به ابولا گزارش نشده بود. غربالگری در مبادی ورودی، تکمیل اظهارنامه سلامت و تهیه بیمه درمانی برای بیشتر مسافران خارجی از الزامات سفر به این کشور است.
• رواندا: در آخرین گزارش رسمی، موردی از ابتلا در این کشور شناسایی نشده بود. با این حال، اتباع خارجی که طی ۳۰ روز گذشته به «کنگو» سفر کرده یا از آن عبور کرده‌اند، با محدودیت ورود روبه‌رو هستند.
• اوگاندا: شیوع قبلی بیماری در ۵ شهریور (۲۷ آگوست) پایان یافته است؛ با این حال، غربالگری در مبادی ورودی ادامه دارد و عبور از برخی گذرگاه‌های مرزی با کنگو محدود شده است.

این تفاوت‌ها برای مسافرانی که قصد دارند در ۱ سفر از چند کشور شرق آفریقا بازدید کنند، اهمیت زیادی دارد. برنامه‌های ترکیبی شامل سافاری، بازدید از پارک‌های ملی، طبیعت‌گردی و شرکت در رویدادهای بین‌المللی باید با در نظر گرفتن مقررات جداگانه هر مقصد تنظیم شوند.

وضعیت ابولا در «کنیا»؛ شناسایی ۹ مورد ابتلا در یک خوشه مرتبط در نایروبی

«کنیا» در میان ۴ کشور بررسی‌ شده، بیشترین موارد ابتلای تایید شده به ابولا را گزارش کرده است. بر اساس اعلام وزارت بهداشت این کشور، نخستین مورد ابتلا به ویروس بوندیبوگیو در مهر ۱۴۰۶ (اکتبر ۲۰۲۶) شناسایی شد. فرد مبتلا پس از سفر به «کنگو» و عبور از «اوگاندا» وارد «کنیا» شده بود.

تا ۱۲ آبان (۳ نوامبر)، سازمان جهانی بهداشت ۹ مورد ابتلا، از جمله ۲ مورد مرگ، را در «کنیا» تایید کرده بود. ۸ مورد ابتلای ثانویه به بیمار اولیه مرتبط بودند. این افراد هنگام بروز علائم در قرنطینه قرار داشتند. در آن زمان، ۵ بیمار بهبود یافته بودند و ۲ نفر همچنان تحت درمان قرار داشتند.

ادامه غربالگری مسافران و وضعیت هشدار سفر به کنیا

بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت، از ۲۷ مهر (۱۹ اکتبر) مورد جدیدی از ابتلا تایید نشده بود و شواهدی از گسترش انتقال بیماری خارج از خوشه شناسایی‌شده وجود نداشت. با این حال، اقدامات مراقبتی در این کشور ادامه داشت و تا ۱۴ آبان (۵ نوامبر)، بیش از ۷۶۰ هزار مسافر در مبادی ورودی تعیین‌شده «کنیا» غربالگری شده بودند.

مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌های آمریکا (CDC) نیز برای «کنیا» هشدار سطح یک صادر کرده بود و رعایت اقدامات احتیاطی معمول را توصیه می‌کرد. این وضعیت به معنای وجود موارد ابتلا در تمام مناطق گردشگری «کنیا» نیست؛ گزارش‌های مربوط به خوشه «نایروبی» (Nairobi)، ابتلا در مناطق سافاری مانند «ماسایی مارا» (Maasai Mara)، «آمبوسلی» (Amboseli) یا سواحل این کشور را تایید نمی‌کنند.

افزایش غربالگری مسافران در «تانزانیا» بدون ثبت ابتلای تایید شده به ابولا

«تانزانیا» برخلاف «کنیا»، تا زمان اعلام وزارت بهداشت این کشور در ۶ آبان (۲۸ اکتبر) هیچ مورد تایید شده‌ای از ابتلا به ابولا گزارش نکرده بود. اقدامات این کشور بیشتر با هدف پیشگیری و شناسایی احتمالی موارد ورودی انجام می‌شود.

مقام‌های «تانزانیا» غربالگری را در ۵۹ مبادی رسمی ورود افزایش داده و ۳ واحد آزمایشگاهی سیار را در مناطق راهبردی و نزدیک مرزها مستقر کرده‌اند؛ همچنین، طبق دستورالعمل سفر شماره ۱۸ که در ۲۵ مهر (۱۷ اکتبر) منتشر شد، بررسی‌های بهداشتی مسافرانی که از کشورهای درگیر یا مناطق پرخطر وارد می‌شوند، تشدید شده است.

بر اساس راهنمای رسمی ورود به «تانزانیا»، همه مسافران باید پیش از حرکت یا هنگام ورود، اظهارنامه نظارت بهداشتی را تکمیل کنند. این فرم از طریق سامانه دولتی «آفیا مسافیری» (AfyaMsafiri) در دسترس است.

بنابراین، مسافرانی که قصد ورود به «تانزانیا» را دارند، باید مدارک و اطلاعات بهداشتی مورد نیاز را پیش از سفر بررسی کنند. این مقررات به تمام مبادی ورودی مربوط می‌شود و به حضور در یک منطقه مشخص از کشور محدود نیست.

محدودیت ۳۰ روزه ورود به «رواندا» برای مسافران دارای سابقه سفر به کنگو

«رواندا» یکی از محدودیت‌های مهم منطقه را برای مسافرانی اعمال کرده است که در ۳۰ روز گذشته به «کنگو» سفر کرده یا از این کشور عبور کرده‌اند. بر اساس اعلام مرکز زیست‌پزشکی «رواندا»، اتباع خارجی دارای چنین سابقه سفری اجازه ورود به این کشور را ندارند. شهروندان «رواندا» و اتباع خارجی دارای مدارک معتبر اقامت می‌توانند وارد کشور شوند؛ با این حال، افرادی از این گروه‌ها که سابقه سفر مرتبط به «کنگو» دارند، ممکن است طبق دستورالعمل‌های بهداشت عمومی ملزم به قرنطینه شوند.

فرودگاه بین‌المللی «کیگالی» (Kigali) و گذرگاه‌های زمینی مرز مشترک با «کنگو» نیز تحت نظارت بهداشتی قرار دارند. مقام‌های «رواندا» تاکید کرده‌اند که این اقدامات پیشگیرانه به معنای شناسایی شیوع ابولا در داخل کشور نیست و در آخرین اطلاعیه رسمی، موردی از ابتلا در «رواندا» گزارش نشده بود.

این محدودیت برای افرادی که قصد دارند پس از بازدید از «کنگو» به «رواندا» سفر کنند، اهمیت ویژه‌ای دارد. داشتن ویزای معتبر، رزرو هتل یا حتی بلیط بازدید از محل‌های گردشگری مانند زیستگاه گوریل‌ها، محدودیت مربوط به سابقه سفر را برطرف نمی‌کند.

ادامه غربالگری بهداشتی در «اوگاندا» پس از پایان شیوع ابولا

«اوگاندا» با وجود پایان شیوع داخلی ابولا، نظارت بهداشتی در مرزها را ادامه می‌دهد. بر اساس اعلام وزارت بهداشت این کشور، شیوع بیماری در سال ۲۰۲۶ شامل ۲۰ مورد ابتلا بود که ۱۵ مورد آن وارداتی محسوب می‌شد. در مجموع، ۱۸ بیمار بهبود یافتند و ۲ نفر جان باختند.

سازمان جهانی بهداشت در ۵ شهریور (۲۷ آگوست) پایان این شیوع را اعلام کرد. با این حال، ادامه انتقال بیماری در «کنگو» باعث شده است «اوگاندا» بررسی‌های پیشگیرانه را در مبادی ورودی حفظ کند.

غربالگری مرزی و شرایط بازدید از مناطق غربی اوگاندا

طبق راهنمای بهداشتی دولت بریتانیا درباره «اوگاندا» که در نوامبر ۲۰۲۶ به‌روزرسانی شده است، مسافران هنگام ورود ممکن است در مبادی ورودی، از جمله فرودگاه بین‌المللی «انتبه» (Entebbe)، با غربالگری بهداشتی روبه‌رو شوند. این کشور همچنین محدودیت‌هایی را در مرز خود با «کنگو» حفظ کرده است که تنها استثناهای محدودی برای آن‌ها در نظر گرفته شده است.

این اقدامات برای مسافرانی که قصد بازدید از مناطق غربی «اوگاندا» را دارند، اهمیت دارد. با این حال، غربالگری مرزی به معنای تایید انتقال فعال ابولا در جنگل نفوذناپذیر «بیویندی» (Bwindi Impenetrable Forest) یا پارک ملی گوریل‌های کوهستانی «مگاهینگا» (Mgahinga Gorilla National Park) نیست. برگزارکنندگان تور نیز باید پیش از قطعی کردن برنامه سفر، آخرین مقررات ورود و دسترسی به پارک‌ها را بررسی کنند.

آمار ابتلا به ابولا در «کنگو» و ارزیابی خطر منطقه‌ای

ادامه شیوع بیماری در «کنگو»، عامل اصلی افزایش اقدامات مراقبتی در کشورهای همسایه است. طبق گزارش سازمان جهانی بهداشت، تا ۱۲ آبان (۳ نوامبر)، استان «ایتوری» (Ituri) در مجموع ۷٬۴۸۵ مورد ابتلای تایید شده و استان «نورد کیوو» (Nord-Kivu) ۲٬۵۹۳ مورد را ثبت کرده بودند.

در ۲۱ روز پیش از این گزارش نیز ۱٬۴۶۳ مورد جدید در استان‌های درگیر شناسایی شده بود که بیشتر آن‌ها به ایتوری و نورد کیوو مربوط می‌شدند. پراکندگی جغرافیایی موارد ابتلا اهمیت زیادی دارد؛ زیرا شیوع بیماری در مناطق مشخصی از کنگو، به معنای انتقال آن در تمام کشورهای شرق آفریقا نیست.

سازمان جهانی بهداشت در ارزیابی تابستان ۲۰۲۶، خطر بیماری را در داخل کنگو بسیار بالا و برای کشورهای دارای مرز زمینی مشترک با این کشور بالا اعلام کرده بود. این سازمان خطر را در سطح گسترده‌تر منطقه آفریقا و جهان پایین ارزیابی کرده بود؛ هرچند این ارزیابی در نوامبر در دست بازبینی قرار داشت. سازمان جهانی بهداشت ضمن تاکید بر غربالگری هدفمند، نظارت بهداشتی و شناسایی سریع موارد ابتلا، با اعمال محدودیت‌های عمومی سفر و تجارت مخالفت کرده است.

بیمه درمانی اجباری در «کنیا» و «تانزانیا»

مسافران خارجی علاوه بر مقررات مربوط به ابولا، باید الزامات بیمه درمانی کنیا و تانزانیا را نیز در برنامه سفر خود در نظر بگیرند. این دو کشور برای بیشتر بازدیدکنندگان خارجی، بیمه درمانی ورودی را الزامی کرده‌اند.

طبق اطلاعات درگاه رسمی خدمات الکترونیکی کنیا، بیمه درمانی ورودی از ۱۳ مهر ۱۴۰۵ (۵ اکتبر ۲۰۲۶) برای بیشتر مسافران خارجی مشمول این قانون اجباری شده است. سقف مجموع پوشش بیمه ۵۰ هزار دلار آمریکا و حق بیمه آن حداکثر ۴۴ دلار برای هر نفر اعلام شده است. مدت اعتبار این بیمه نیز تا ۹۰ روز خواهد بود. شهروندان کشورهای عضو جامعه شرق آفریقا و ساکنان کنیا از جمله گروه‌های معاف از این الزام هستند.

الزام بیمه درمانی برای مسافران ورودی به تانزانیا

«تانزانیا» نیز برای بیشتر افراد غیرمقیم، بیمه درمانی ورودی ارائه ‌شده از سوی نهادهای بیمه‌ای دولتی را الزامی کرده است. مسافرانی که پس از ۹ مهر ۱۴۰۵ (۱ اکتبر ۲۰۲۶) وارد سرزمین اصلی «تانزانیا» می‌شوند، باید بیمه را از شرکت بیمه ملی این کشور (National Insurance Corporation) تهیه کنند. افرادی که ابتدا وارد «زنگبار» (Zanzibar) می‌شوند نیز باید از شرکت بیمه زنگبار (Zanzibar Insurance Corporation) بیمه بگیرند.

بر اساس راهنمای ورود دولت بریتانیا، بیمه اجباری «تانزانیا» برای اقامت‌هایی تا ۹۲ روز اعتبار دارد. با وجود این، مسافران بهتر است پوشش بیمه بین‌المللی خود برای هزینه‌های درمان و انتقال اضطراری را نیز حفظ کنند؛ زیرا بیمه محلی جایگزین کامل این پوشش‌ها محسوب نمی‌شود. برای دریافت اطلاعات بیشتر درباره شرایط سفر و برگزاری تورهای آفریقای جنوبی هم می‌توانید با بخش پشتیبانی بوکینگ به شماره ۰۲۱-۸۵۸۶ تماس بگیرید.

ویزای گردشگری شرق آفریقا شامل «تانزانیا» نمی‌شود

ویزای گردشگری شرق آفریقا امکان سفر میان «کنیا»، «رواندا» و «اوگاندا» را برای مسافران واجد شرایط فراهم می‌کند؛ اما «تانزانیا» در این طرح قرار ندارد. طبق اطلاعات اداره مهاجرت و تابعیت «اوگاندا»، هزینه این ویزا ۱۰۰ دلار آمریکا است و دارنده آن می‌تواند تا ۹۰ روز میان ۳ کشور نام‌ برده شده سفر کند.

کشوری که ویزا را صادر می‌کند، باید نخستین مقصد ورود مسافر باشد. همچنین، دریافت این ویزا به معنای معافیت از مقررات بهداشتی و مهاجرتی هر کشور نیست و مسافران باید الزامات جداگانه مقصدهای خود را رعایت کنند.

موضوع دیگری که باید پیش از سفر بررسی شود، مدرک واکسیناسیون تب زرد است. اداره مهاجرت «اوگاندا» در ۱۰ مهر ۱۴۰۵ (۲ اکتبر ۲۰۲۶) اعلام کرد که ارائه گواهی واکسن تب زرد برای ورود به این کشور دیگر اجباری نیست؛ با این حال، این مدرک همچنان در فهرست مدارک منتشرشده برای درخواست ویزای گردشگری شرق آفریقا درج شده است. به همین دلیل، مسافران باید شرایط به‌روز درخواست ویزا را از مرجع صادرکننده بررسی کنند.

تاثیر مقررات بهداشتی شرق آفریقا بر برنامه‌ریزی تورهای چند مقصدی

تفاوت مقررات ورود به کشورهای شرق آفریقا باعث شده است بررسی کل مسیر سفر اهمیت بیشتری پیدا کند. برای مثال، ممکن است مسافری شرایط ورود به «کنیا» را داشته باشد و مراحل مهاجرتی «اوگاندا» را نیز طی کند، اما به دلیل سفر قبلی به «کنگو» در ۳۰ روز گذشته، اجازه ورود به «رواندا» را دریافت نکند.

از سوی دیگر، سفر به «تانزانیا» مستلزم رعایت مقررات جداگانه مربوط به بیمه و اظهارنامه سلامت است؛ حتی اگر مسافر پیش از آن وارد کشور دیگری در شرق آفریقا شده باشد. این شرایط مسئولیت بیشتری برای آژانس‌های مسافرتی و برگزارکنندگان تور ایجاد می‌کند. آن‌ها باید سابقه سفر مسافران، نقاط ترانزیت، اعتبار بیمه و شرایط عبور از مرزها را پیش از قطعی کردن برنامه بررسی کنند. در تورهای ترکیبی شامل سافاری، بازدید شهری و گوریل‌گردی، هر بخش از مسیر باید جداگانه از نظر مقررات ورود ارزیابی شود.

نادیده گرفتن یکی از این الزامات می‌تواند به لغو برنامه‌های گردشگری، تأخیر در جابه‌جایی، از دست رفتن رزرو اقامتگاه یا تحمیل هزینه‌های پیش‌بینی‌نشده منجر شود. به همین دلیل، بررسی شرایط ورود پیش از فروش تور و اطلاع‌رسانی دقیق به مسافران اهمیت زیادی دارد. مسافران برای برنامه‌ریزی مسیر پروازی خود و بررسی گزینه‌های سفر به این کشورها می‌توانند از خدمات بلیط هواپیما بوکینگ استفاده کنند.

آینده سفر به شرق آفریقا به اطلاع‌رسانی دقیق و هماهنگی منطقه‌ای وابسته است

ادامه شیوع ابولا در «کنگو»، همکاری نزدیک کشورهای همسایه و نظارت موثر بر مرزها را ضروری کرده است. در عین حال، کشورهایی که مورد تایید شده‌ای از ابتلا در آن‌ها گزارش نشده است، نباید بدون توجه به شرایط داخلی‌شان در دسته مناطق دارای شیوع فعال قرار بگیرند.

برای شرکت‌های هواپیمایی، هتل‌ها، برگزارکنندگان سافاری و مسئولان رویدادهای بین‌المللی، اطلاع‌رسانی شفاف درباره شرایط ورود می‌تواند به حفظ اعتماد مسافران و تداوم سفرهای منطقه‌ای کمک کند. چالش اصلی کشورهای شرق آفریقا، حفظ آمادگی بهداشتی و کنترل بیماری همراه با جلوگیری از اختلال غیرضروری در رفت‌وآمدهای بین‌المللی است.

تا زمان تغییر وضعیت، مسافران و فعالان صنعت سفر باید پیش از هر حرکت، آخرین اطلاعیه‌های رسمی کشور مقصد و الزامات مربوط به تمام مسیر سفر را بررسی کنند. همچنین، مسافرانی که قصد اقامت در این کشورها را دارند، می‌توانند پیش از سفر با بررسی گزینه‌های رزرو هتل بوکینگ، محل اقامت متناسب با برنامه سفر خود را انتخاب کنند.